Ana içeriğe atla

FMEA (Failure Mode and Effects Analysis) – Bölüm 1

FMEA (Failure Mode and Effects Analysis), Türkçe’ye “Olası hata veya başarısızlık türleri ve etkilerinin analizleri” olarak çevrilebilir. Sistem ve donanım hatalarının etkilerinin belirlenmesi ve bu etkileri değerlendirme amacı ile ABD ordusunda geliştirilmiştir.
FMEA metodu, genellikle sistemin yazılımsal parçaların ve donanımsal ekipmanların analizine odaklanır. FMEA analizi yardımıyla olası zarar meydana getirecek durumlar önceden sezilerek önlemler geliştirilir. Böylece olası zararların artış olasılığı da giderilmiş olur.
FMEA çalışmasında, yeni bir ürün geliştirirken veya dizaynı oturmuş bir üründe önemli bir değişiklik veya geliştirme yapılırken, prototip üretiminde ya da seri üretimde özellikle sonuncu kullanıcıya ulaşabilecek olası hatalar, bunların cinsi, sebepleri, etkileri, kritikliği, frekansı, ortaya çıkma sıklıkları, tahmin edilebilir.
FMEA terimi bünyesinde bir grup sistematik faaliyeti barındırır. Bu faaliyetler 3 ana grupta incelenebilir;
  1. Bir ürünün tasarımı,imalatı veya geliştirme süreçleri ile ilgili hata veya başarısızlık türlerinin ve bunların nedenlerinin tanıtılmaları ve değerlendirilmeleri.
  2. Söz konusu hata veya başarısızlıkların meydana gelişlerini azaltabilmek veya yok edebilmek şansına sahip önlemlerin belirlenmesi.
  3. Bu sürecin yazılı hale getirilmesi (dokümante etmek).
Bir FMEA programının başarılı olarak yerine getirilmesi için önemli bir faktör zamanında harekete geçmektir. Yani bir olay meydana geldikten sonra önlem almak yerine olay çıkmadan önlem almak gerekir. Bu amaca ulaşmak için olası başarısızlıklar hazırlık aşamalarında ön görülebilmelidir. Böylece daha sonra yapılması bir krize neden olacak değişiklikler önceden ve kolayca yapılmalıdır. FMEA’in sonradan yapılması başka sorunlar yaratan düzeltici önlemleri azaltır veya yok eder. İyi planlanmış bir FMEA;
  • Her hatanın sebeplerini ve etkilerini belirler,
  • Potansiyel hataları tanımlar,
  • Olasılık, şiddet ve belirlenebilmeye bağlı olarak hataların önceliğini ortaya koyar,
  • Problemlerin takibi ve düzeltici faaliyetlerin uygulanması safhalarında yol gösterici olur
FMEA’nın başarısı, çıkarılan sonuçların iyileşme ve gelişme stratejisi içinde kabul görmesine bağlıdır. Aksi durumda FMEA dinamiklik özelliğini kaybeder. Hata Türü ve Etki Analizi sürecinde takım şu unsurları belirlemeye çalışmalıdır;
  • Analize konu olan kısmın fonksiyonu,
  • Sorun çıkarma potansiyeli,
  • Sorunun etkileri,
  • Bu sorunun olası nedenleri,
  • Bu nedenlerin bulunabilirliği,
  • Bu sorunların önlenebilmesi için alınabilecek önlemler.
Hata Türü ve Etki Analizi dokuz temel aşamadan oluşmaktadır;
  1. FMEA amaçları ve düzeylerinin belirlenmesi için FMEA planlaması.
  2. FMEA'nin gerçekleştirilmesi için özel prosedürlerin, temel kuralların ve kriterlerin tanımlanması.
  3. Fonksiyonlara, etkileşim alanlarına, faaliyet aşamalarına, faaliyet türlerine ve çevreye göre sistemin analizi.
  4. Süreçlerinlerin, karşılıklı bağlantıların ve bağımlılıkların gösterilmesi için hata ağacı şemalarının, görev ve güvenilirlik şemalarının oluşturulması ve analizi.
  5. Potansiyel hata türlerinin tanımlanması.
  6. Hata türlerinin ve etkilerinin değerlendirilmesi ve sınıflandırılması.
  7. Hataları önleyecek ve kontrol edecek önlemlerin tanımlanması.
  8. Önerilen önlemlerin etkilerinin değerlendirilmesi.
  9. Sonuçların belgelendirilmesi.
FMEA’nın uygulaması için bir form kullanılır. Kullanılıan form temel hatları ile aşağıdaki gibidir;
image
Yalçın ÖZÇELİK

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

UML ve Modelleme – Bölüm 3 (Use Case Diyagramlar)

Önceki iki makalemizde (1, 2) UML’e genel olarak değinip ve modellemede kullanacağımız dokuz diyagram hakkında bilgiler vermiştik. Bu makalemizde Use Case diyagramından detaylı bahsedeceğiz. Öncelikle, genel Use case diyagramının tanımını hatırlayalım. “Bir kullanıcı ve bir sistem arasındaki etkileşimi anlatan senaryo topluluğudur.” Ivar Jacobson Senaryo tanımı için der ki:
“Aktörle sistem arasında gerçekleştirilen, sonucunda aktöre farkedilir getirisi/ faydası oluşan etkileşimli diyalogdur. ” UML Use Case Diyagramları  sistemin işlevselliğini açıklamak amacıyla kullanılır. Sistemin birbirinden ayrı özelliklerinin detaylarını göstermekten ziyade, Use Case Diyagramlar, tüm mevcut işlevselliği göstermek için kullanılabilir. Buradaki en önemli noktalardan biri,   Use Case Diyagramlar temelde sequence diyagram ve akış diyagramlarından farklıdır. Use Case diyagramlar dört ana elemandan oluşmaktadır. Aktörler, Sistem (Proje kapsamını belirtir), Use Caseler ve bunlar arasındaki ilişkiler. Şekil…

UML ve Modelleme – Bölüm 4 (Class (Sınıf) Diyagramları)

Bir önceki makalemizde UML modellemede kullanılan ilk diyagram olan Use Case diyagramını incelemiştik. Bu makalemizde nesne tabanlı programlamada kullanılan sınıflar ve sınıfların arasındaki ilişkileri modelleyebileceğimiz diyagramlar olan Class(Sınıf) diyagramlarını inceleyeceğiz. UML’de sınıflar, nesne tabanlı programlama mantığı ile tasarlanmıştır. Sınıf diyagramının amacı bir model içerisinde sınıfların tasvir edilmesidir. Nesne tabanlı uygulamada, sınıfların kendi özellikleri (üye değişkenler), işlevleri (üye fonksiyonlar) ve diğer sınıflarla ilişkileri bulunmaktadır. UML’de sınıf diyagramlarının genel gösterimi aşağıdaki gibidir. Şekil 1. Class Diyagram Şekil1’de görüldüğü üzere bir dikdörtgeni 3 parçaya bölüyoruz. En üst bölüm sınıf adını, orta kısım özellik listesini (üye değişkenler) ve en son kısım, işlev listesini (üye fonksiyonlar) göstermektedir. Çoğu diyagramlarda alt iki bölüm çıkarılır. Genelde tüm özellik ve işlevler gösterilmemektedir. Amaç, diyagramın sadece belirli k…

Cluster ve clustering nedir? Cluster oluşturmanın faydaları nelerdir? (Bölüm I)

Cluster, basit anlamda benzer bir amaç için belirli bir konfigürasyon yapılarak aynı görevi birlikte ya da yedekli çalışmasını sağlayan servistir. Cluster farklı amaçlarla oluşturulabilir fakat son kullanıcı tarafından her zaman tek bir bilgisayar gibi gözükecektir. Bir cluster oluşturmak için en azından iki adet sunucuya ihtiyaç vardır ve bir cluster içindeki her bir sunucu “node” olarak adlandırılır. İhtiyaç olan hizmete göre çeşitli sayıda nodelar bir araya gelerek clusterları oluşturmaktadır. Bir cluster oluşturmak için gerekli sebepler daha fazla performans ihtiyacı, yüksek erişilebilirlik (high availability) ya da her ikisi birlikte olabilir. Şimdi cluster çeşitlerini çok fazla ayrıntıya girmeden biraz daha yakından inceleyelim. Yüksek erişilebilirlik (High-availability) clusterlarıBu tip cluster yapısında öncelik erişilebilirliği arttırmadır. Bunu tek bir sunucunun görevini herhangi bir donanım yada yazılım problemi oluştuğunda diğer bir sunucunun otomatik olarak devralması olara…